Yenicamii – Eminönü’ndeki Tarihi Camiler

Yenicamii - Eminönü'ndeki Tarihi Camiler, Eminönü Yeni Cami kim yaptırdı?, Yeni Cami ve Mısır Çarşısı hangi padişah döneminde yapılmıştır?, Yeni Cami ne amaçla yapılmıştır?, Eminönü Yeni Cami açık mı?

Yenicamii – Eminönü’ndeki Tarihi Camiler

İstanbul’daki Selâtin camilerinin en görkemlilerinden biridir.

Sultan III. Mehmed tarafından temelleri atılmış, Sultan II. Murad tarafından 1447’de tamamlanmıştır. Yeni Cami’ye, Cami-i Kebir denildiği gibi halk arasında Üçüncü Şerefeli Cami olarak anılmaktadır. En önemli Türk eserleri arasında yer alan Yeni Cami’nin felçli bir Konyalı mimar tarafından yaptırıldığı söylenir. İstanbul-Eminönü’ndeki Türk-İslâm mîmârisinin zarif muhteşem mâbedi. Câminin bulunduğu yerde daha önceleri Sirkeci’ye doğru uzanan bir Yahûdî Mahallesi vardı.

Sultan Üçüncü Murâd’ın eşi Safiye Sultan burada câmi yaptırmak isteyince binâların değeri iki misli ödenerek istimlâk edildi. Mîmar Sinân’ın talebelerinden Başmîmar Dâvûd Ağa, 1597’de câminin yapımına başladı. İnşaatın arsasının denizin hemen yanında ve sonradan doldurulmuş olması sebebiyle temelde çıkan suyu boşalttıran Dâvûd Ağa, büyük kazıklar çaktırıp, başlarını kurşun kuşaklarla birleştirdi. Binânın temel taşlarını bu tabanlara oturtarak câminin zelzele ve dış tesirlere karşı korunmasını temin etti.

İstanbul’daki Selâtin camilerinin en görkemlilerinden biri olan, kırılgan görünüşlü Yeni Camii ve Külliyesi, İstanbul’daki diğer Sultan camilerinin aksine, yapımı en uzun süren cami rekorunu da elinden bulundurmaktadır. Bir İstanbul selâtin caminin inşası ortalama; 2-7 yıl arasında sürmesine rağmen, Yeni Cami’nin inşaatı tam;“66 (Altmışaltı)”yıl sürmüştür.

Dâvûd Ağanın bir yıl kadar sonra vebâdan ölümü üzerine suyolu Nâzırı Dalgıç Ahmed Çavuş inşaata devam etti. Safiye Sultan 1605’te ölünce câmi, 59 yıl yarım vaziyette kaldı. Sultan Dördüncü Mehmed’in annesi Turhan Sultan hassa mîmarı Mustafa Efendiyi câmiyi ilk plânına uygun şekilde bitirmekle vazifelendirdi.

Câmi 1663 yılında Rebîülâhir ayının beşinci günü Cumâ namazında ibâdete açıldı. Câminin genel görünüşü fevkalâde güzeldir. Göze ağır ve kaba gelen hiçbir tarafı yoktur. Mavi ve yeşil çinilerle ahenkli olarak süslenmiş dört büyük sütun üzerinde oturtulan kubbenin çapı 17,5 m yüksekliği ise 36 metredir.

Dış görünüşte ana kubbenin etrâfında küçük kubbeler vardır. Beyaz mermerden yapılan minber tek kelimeyle şaheserdir. Câminin her tarafını kaplayan çinilerin şekillerindeki güzellik, pencerelere konan camların rengindeki ahenk, aydınlatmanın verdiği rahatlık bu güzel câmiye ayrı bir hava vermektedir. Pencere ve kapıların sedef kakmalı kapaklarında zarif bir işçilik görülür.

Câminin beş kapısı, iç avluya bakan iki köşede üçer şerefeli iki minâresi vardır. Câmiye gelen Vâlide Sultanlar için yapılan kasr, câminin bir parçasıdır. Bu kasrın bütün odaları baştan başa çinilerle süslüdür. “Vâlide Câmii”, “Yeni VâlideCâmii” adlarıyla da anılan bu muazzam binâ, kasr, darülkurra, mektep, türbe, hazire, Sultan Üçüncü Ahmed tarafından yaptırılan kütüphâne ve muvakkithâne ile bir külliye hâlindeydi. Bugün Mısır Çarşısı adıyla anılan yapılar da câminin müştemilâtındandı.

Cami altı köşeli sütun üzerinde büyük bir kubbe ile bunun iki yanında dördü büyük, dördü küçük 8 kubbeyle örtülüdür. 18 sütun üzerine dayanan 21 kubbeli revakla çevrilidir ve dört minaresi vardır; biri üç, biri iki, diğer ikisi ise birer şerefelidir (Üç şerefeli minarenin yüksekliği 67,62 metredir).

Yapımı boyunca 3 mimar, 2 bâni ve birkaç padişah görmüş olan bu nefis yapı, günümüzde Eminönü’nün tartışmasız en güzel yapısıdır.

İsminin nereden geldiği ise, yukarıdaki yazdıklarımın içerisindedir. Tekrardan külleri üzerine doğan bir yapıya, herhalde bundan daha uygun bir isim verilemezdi.

Eminönü Yeni Camii, İstanbul’un tarihi yarımadasında, Eminönü semtinde yer alan ve Osmanlı mimarisinin önemli örneklerinden biri olan bir camidir.

İşte Yeni Camii hakkında detaylı bilgiler:

Tarihçe

Yapım Süreci: Yeni Camii’nin yapımına Sultan III. Murad’ın eşi Safiye Sultan tarafından 1597 yılında başlanmıştır. Ancak, çeşitli siyasi ve ekonomik nedenlerle inşaat uzun süre tamamlanamamıştır. 1660 yılında büyük İstanbul yangını caminin bazı kısımlarına zarar vermiştir.
Tamamlanma: Caminin yapımı, IV. Mehmet döneminde valide Turhan Hatice Sultan tarafından tamamlanmış ve 1665 yılında ibadete açılmıştır.

Mimari Özellikler

Mimarlar: Caminin yapımında Davut Ağa, Dalgıç Ahmed Ağa ve Mustafa Ağa gibi dönemin ünlü mimarları görev almıştır.
Yapı Malzemeleri: Camii, klasik Osmanlı mimarisi özelliklerini taşıyan kesme taş ve tuğladan inşa edilmiştir.
Plan ve Yapı: Yeni Camii, merkezi kubbeli bir plana sahiptir. Ana kubbe, dört yarım kubbe ve dört köşe kubbesiyle desteklenir. Caminin ana ibadet alanı geniş ve ferah bir şekilde tasarlanmıştır.
İç Mekan: İç mekanda mavi, beyaz ve yeşil İznik çinileri dikkat çeker. Mihrabı, minberi ve kürsüsü ince işçilikle bezenmiştir.
Avlu: Caminin büyük bir avlusu vardır ve avlu etrafında sıralanmış mermer sütunlar ve kubbelerle süslenmiştir.
Minareler: Yeni Camii’nin iki minaresi vardır. Minareler, üç şerefeli olup zarif bir şekilde yükselir.

Sanatsal ve Kültürel Önemi

Çiniler: İznik çinileri, caminin iç mekanını süsleyen önemli sanatsal öğelerdendir. Çinilerin renk ve desenleri, Osmanlı sanatının zarif örneklerindendir.
Kalem İşleri: Cami içindeki kalem işleri ve hat sanatı da dikkat çeker. Özellikle kubbe altındaki süslemeler, ince işçilikle yapılmıştır.
Külliye: Yeni Camii, bir külliye olarak tasarlanmıştır. Külliye içinde cami, hünkâr kasrı, türbe, sebil, medrese ve dükkanlar bulunur.

Sosyal ve Dini Hayat

İbadet: Yeni Camii, İstanbul’un önemli ibadet yerlerinden biridir. Her gün çok sayıda kişi tarafından ziyaret edilmekte ve ibadet edilmektedir.
Toplum Yaşamı: Cami ve çevresi, sosyal hayatın önemli merkezlerinden biridir. Çevresindeki Mısır Çarşısı ve diğer ticari alanlarla birlikte tarihi ve kültürel bir çekim merkezi oluşturur.

Günümüz

Restorasyon: Zaman içinde çeşitli restorasyon çalışmaları yapılmış ve caminin tarihi dokusu korunarak yenilenmiştir.
Turizm: Günümüzde Yeni Camii, hem yerli hem de yabancı turistlerin ilgisini çeken önemli bir turistik mekandır. Tarihi yarımadanın önemli bir parçası olarak ziyaret edilmektedir.

Eminönü Yeni Camii, Osmanlı dönemi mimarisinin ve sanatının önemli bir temsilcisi olarak İstanbul’un kültürel mirasında önemli bir yere sahiptir. Hem ibadet edenler hem de tarih ve sanat meraklıları için değerli bir yapıdır.

yeni cami fotoğrafları

Eminönü Yeni Cami kim yaptırdı?

Yeni Cami ya da Valide Sultan Camii, İstanbul’da 1597 yılında Sultan III. Murad’ın eşi Safiye Sultan’ın emriyle temeli atılan ve 1665’te zamanın padişahı IV. Mehmed’in annesi Turhan Hatice Sultan’ın büyük çabaları ve bağışlarıyla tamamlanıp ibadete açılan camidir.

Yeni Cami ne amaçla yapılmıştır?

Yeni Cami ve külliyesinin inşaatı, Oğlu III. Mehmet’in tahta geçmesinden sonra iktidarını temsil etmek üzere Eminönü’de bir cami yaptırmak isteyen Safiye Sultan tarafından 1597’de başlatılmıştır.

Eminönü Yeni Cami açık mı?

Restorasyonu tamamlanan Eminönü Yeni Cami, Başkan Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla yeniden ibadete açıldı. Eminönü Yeni Cami, Başkan Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla 6 Oca 2023 Tarihinde yeniden ibadete açıldı.

Yeni Cami ve Mısır Çarşısı hangi padişah döneminde yapılmıştır?

Mısır Çarşısı, Yeni Cami Külliyesi’nin bir parçası olarak 1660 yılında IV. Mehmed’in annesi Turhan Sultan tarafından Hassa Baş Mimarı Kâzım Ağa’ya yaptırılmış ve 1664 yılında Hassa Baş Mimarı Mustafa Ağa tarafından Sultan II. Murad Zamanında tamamlanmıştır.

Yeni Cami cemaati kaç kişidir?

Camiin, mihraba göre sağ ve sol dış yanlarında şadırvanlar bulunmaktadır.Yeni Cami’de iki İmam-Hatip, üç müezzin ve bir kayyım olmak üzere beş görevli bulunmaktadır. vakit namazlarında ortalama 1500 Cuma namazlarında ise 7000-8000 cemaati vardır.